Categorie: Algemeen

Alcoholvrij bier is heel populair en dat is niet zo gek, want het aanbod is enorm en de kwaliteit is tegenwoordig een stuk beter dan vroeger. Toch loopt nog niet iedereen er warm voor en dat komt niet alleen doordat mensen de roes van alcohol zo prettig vinden. Alcohol is namelijk niet alleen een roesmiddel, maar ook een oplosmiddel en daardoor een belangrijke smaakdrager in bier en andere alcoholische dranken. Haal je die alcohol eruit, dan gaat er onherroepelijk een deel van de smaak mee. Dat is jammer, maar is het ook een reden om alcoholvrij bier dan maar af te keuren? Ik vind van niet.

Daar is niet iedereen het mee eens. Zie bijvoorbeeld het blogartikel van Raymond van der Laan op de website van de Stichting Erfgoed Nederlandse Biercultuur. Smaken verschillen, over smaak valt niet te twisten, vul hier uw cliché in. Maar naar mijn mening worden vaak de verkeerde dingen met elkaar vergeleken.

Is alcoholvrij bier net zo lekker als bier met alcohol? Nee, dat is het niet. Maar daar gaat het misschien ook niet om. Ik denk namelijk niet dat veel mensen aan de bar staan te twijfelen waar ze meer zin in hebben: een DIPA van 8% of een alcoholvrije IPA. Alcoholvrij bier drink je niet als alternatief voor ‘gewoon’ bier, dat drink je in situaties waarin al vaststaat dat je geen alcohol wilt of mag drinken. Bier met alcohol is dus geen optie en daarom is het ook niet relevant of dat misschien lekkerder is dan alcoholvrij bier, want het komt in die situatie niet in aanmerking.

De vraag die we moeten stellen is dus niet of alcoholvrij bier lekkerder is dan bier met alcohol, maar of het lekkerder is dan andere alcoholvrije dranken, zoals water of frisdrank. En dat is natuurlijk ook een kwestie van smaak, maar dan is de vergelijking wel een stuk eerlijker. En persoonlijk heb ik in zo’n geval toch echt liever een alcoholvrije* IPA van een goede craftbrouwer dan een glas cola.

*Officieel zijn die vrijwel altijd alcoholarm volgens de Nederlandse wetgeving, maar dat is een onzinnige discussie: het alcoholgehalte van minder dan 0,5% is vergelijkbaar met dat van een rijpe banaan of een ambachtelijk zuurdesembrood en daar is nog nooit iemand dronken van geworden.

Het vak van biersommelier is in Nederland nog niet zo bekend, dus krijg ik regelmatig de vraag hoe je dat eigenlijk wordt. Die vraag is helaas simpel te beantwoorden: door te zeggen dat je het bent. Biersommelier is geen beschermd beroep, dus iedereen mag zich zo noemen, ook mensen die alleen een korte hobbycursus of zelfs geen enkele opleiding op biergebied hebben gevolgd. Wél een beschermde titel is Diplom Biersommelier, en het speldje dat daarbij hoort, mag ik sinds juni 2025 met trots dragen.

Om dat te verdienen, heb ik eerst bij StiBON (Stichting Bieropleidingen Nederland) het examen Bierambassadeur 1 afgelegd en daarna de opleiding Bierambassadeur niveau 2 afgerond. Met dat diploma op zak kon ik het laatste deel van de opleiding gaan volgen bij de Doemens Akademie in Gräfelfing (bij München), waar ik het Diplom Biersommelier behaalde.

Natuurlijk was ik ook al met bier bezig voordat ik aan dat opleidingstraject begon. Eigenlijk al sinds mijn studententijd in de jaren negentig, toen het Nederlandse bierlandschap nog een stuk minder gevarieerd was dan nu, en zeker daarna, toen er steeds meer verschillende bierstijlen in de winkels en horeca begonnen te verschijnen. Via proeverijen, boeken en rondleidingen in brouwerijen kwam ik steeds meer te weten en werd mijn belangstelling verder aangewakkerd. Ook brouwde ik af en toe – met wisselende resultaten – op heel kleine schaal zelf bier.

Van huis uit ben ik vertaler, en paar jaar geleden had ik het met een paar collega-vertalers en medebierliefhebbers over bier en ontstond het plan om samen vertalingen en teksten voor de bierwereld te gaan aanbieden. Omdat je als vertaler natuurlijk verstand moet hebben van het onderwerp waarover je vertaalt, ben ik toen op zoek gegaan naar relevante nascholing en heb ik bij het Institute of Brewing and Distilling (inmiddels Chartered Institute of Brewers and Distillers) een online opleiding gevolgd en het General Certificate in Brewing behaald. Die opleiding richt zich vooral op het brouwproces en andere belangrijke zaken binnen een brouwerij, zoals hygiëne en veiligheid. Om daarnaast ook meer kennis op te doen over het bier zelf, was de opleiding tot biersommelier een logisch vervolg. Toen ik daar eenmaal mee bezig was, werd ik gaandeweg zo enthousiast dat ik er meer mee wilde doen en het resultaat is Helder over bier.

Daarmee hoop ik mijn kennis en enthousiasme op andere mensen over te brengen. Wil je ook meer weten over bier en kennismaken met bijzondere biersoorten uit binnen- en buitenland? Dan help ik je graag!